Donkere woonkamer lichter maken: zo haal je meer daglicht binnen

Een donkere woonkamer lichter maken begint bij de vraag waar het licht vandaan komt. In de meeste rijwoningen en twee-onder-een-kapwoningen valt daglicht alleen via de voor- en achtergevel binnen, en dat licht reikt maar een paar meter de kamer in. Kleine ingrepen zoals lichte kleuren en spiegels helpen een beetje. Wie echt meer licht in huis wil, haalt het van boven, via het dak.

Waarom je woonkamer donker is

Een vuistregel uit de lichtadvisering: daglicht door een gevelraam reikt ongeveer twee tot tweeënhalf keer de hoogte van de bovenkant van het raam de kamer in. Bij ramen tot 2,2 meter hoog is dat zo'n 4,5 tot 5,5 meter. Een woonkamer van 8 tot 10 meter diep heeft daardoor in het midden bijna altijd een schemerzone.

Een uitbouw maakt dat erger. De kamer wordt dieper, en het raam in de oude achtergevel verdwijnt of wordt een doorgang. De plek die vroeger bij het raam lag, ligt nu midden in huis. Daarom komt er in zoveel uitbouwen een lichtstraat in de uitbouw.

Donkere woonkamer lichter maken met kleine ingrepen

Voordat je gaat verbouwen, kun je met weinig moeite al wat winnen:

Die maatregelen verdelen het licht beter, maar ze maken er niet meer van. Is er te weinig glas, dan blijft de kamer in de winter donker.

• Lichte, matte kleuren op plafond en wanden
• Een spiegel tegenover of naast een raam
• Glazen binnendeuren of een glazen wand naar de gang
• Gordijnen die helemaal naast het raam kunnen hangen
• Struiken of bomen vlak voor het raam terugsnoeien
• Een lichte vloer of een licht vloerkleed

Licht van boven: waarom een lichtstraat zoveel doet

Een horizontaal of licht hellend glasvlak ziet de hele hemel. Een gevelraam ziet hooguit de helft ervan, en vaak minder door buren, bomen en overstekken. Daarom geeft daklicht bij dezelfde glasoppervlakte grofweg twee tot drie keer zoveel daglicht als een raam in de gevel. Het licht valt bovendien diep de ruimte in, precies waar de gevelramen tekortschieten.

Een lessenaar lichtstraat vlak achter de oude achtergevel brengt licht naar het midden van het huis. En bij een aanbouw tegen een hogere gevel geeft een gevellessenaar zowel bovenlicht als zijlicht.

Een donkere keuken of diepe uitbouw

De keuken ligt in veel woningen achter in de kamer of in de uitbouw, precies waar het licht het zwakst is. Terwijl je daar juist goed wilt zien wat je doet. Een lichtstraat boven het aanrecht of het kookeiland geeft gelijkmatig licht, zonder de schaduw van je eigen hoofd op het werkblad. Meer ideeën vind je bij lichtstraat in de keuken.

In een diepe uitbouw maakt een lichtstraat over bijna de hele lengte het verschil tussen een donkere doorloop naar de tuin en een plek waar je graag zit. Wat zoiets globaal kost, lees je in kosten van een uitbouw met lichtstraat.

Meer licht zonder te veel warmte

Meer glas betekent ook meer zon. In de winter is dat welkom, in de zomer kan het onder een lichtstraat warm worden. Op het noorden of oosten is dat zelden een probleem en is het licht zacht en gelijkmatig. Op het zuiden en westen is zonwerend glas of een screen voor je lichtstraat verstandig.

Kies het glas bewust. HR++ glas is voor de meeste woonkamers en open keukens ruim voldoende, zeker op het zuiden. Triple glas is vooral zinvol bij een noord- of westoriëntatie of boven een slaapkamer. De afweging lees je in triple glas of HR++ glas.

Veelgestelde vragen